आपका संस्कृत (कक्षा 8) अर्धवार्षिक प्रश्न पत्र real के, दिया है जो आज 12 दिसंबर को होगा। इस पेपर का पूरा हल सहित दिया गया है जिससे कि आप इसका सॉल्यूशन के साथ पेपर में आप आंसर लिख सको। – कक्षा 8वीं संस्कृत अर्धवार्षिक परीक्षा पेपर 2025 असली | Class 8th Sanskrit Half Yearly Exam Paper 2025 Real | Class 8th Sanskrit Ardhvaarshik Pariksha Paper Solution
प्रश्न पत्र (कक्षा – 8)
राज्य शिक्षा केन्द्र म.प्र. भोपाल
अर्धवार्षिक मूल्यांकन सत्र 2025-26
विषय – संस्कृत (तृतीय भाषा)
समय : 2½ घण्टे
पूर्णांक : 60
बहुविकल्पीय प्रश्नः (प्रश्न क्र. 1 से 5)
निर्देशः – समुचितविकल्पं चित्वा लिखत –
-
वराहमिहिरस्य जन्म कदा अभवत् ?
(A) 499 खिस्ताब्दे
(B) 700 खिस्ताब्दे
(C) 1000 खिस्ताब्दे
(D) 587 खिस्ताब्दे -
उद्योगे किं न अस्ति ?
(A) दारिद्र्यम्
(B) पातकम्
(C) भयम्
(D) धनम् -
विवेकानन्दस्य जन्म ………. खिस्ताब्दे अभवत्।
(A) 1863
(B) 1806
(C) 17
(D) 1606 -
चन्द्रशेखरः वीरगतिं प्राप्नोत् ।
(A) इलाहाबादनगरे (प्रयागनगरे)
(B) देल्लीनगरे
(C) कोलकत्तानगरे
(D) इन्दौरनगरे -
‘भवन्ति’ पदे धातुः भवति –
(A) अस्
(B) भू
(C) सेव्
(D) पद्
रिक्तस्थानानि पूरयत (प्रश्न क्र. 6 से 10)
निर्देशः – दत्ते रिक्तस्थाने सम्यक् शब्दं लिखत –
- मनसा सततम् ……………… ।
- वराहमिहिरः अध्ययनं समाप्य …………….. आगतः ।
- मित्रम् एव ……………… कार्यं साधयति ।
- कोकिलानां मधुरस्वरः …………….. आकर्षयति ।
- ‘दर्शितवान्’ पदे प्रत्ययः …………….. अस्ति ।
अति लघूत्तरीय प्रश्नः (प्रश्न क्र. 11 से 16)
निर्देशः – उत्तराणि एकपदेन संस्कृते लिखत –
- किं न मननीयम् ?
- कस्मिन् मासे गणतंत्रदिवसः भवति ?
- ओरछानगरस्य स्थापना केन कृता ?
- यूनां प्रेरकः पथप्रदर्शकः कः ?
- ‘अधिकृत्य’ पदे प्रत्ययः अस्ति ।
- निम्नलिखितसंख्याः संस्कृते लिखत –
(क) 23
(ख) 45
लघूत्तरीय प्रश्नः (प्रश्न क्र. 17 से 22)
निर्देशः – उत्तराणि एकवाक्येन संस्कृते लिखत –
-
अस्माकं संविधानं प्रारब्धवत ?
-
उपनिषदः ध्येयवाक्यः विवेकानन्दः स्वजीवने आधारयत ?
-
वसन्तोत्सवः किं किं द्योतयति ?
-
निर्देशानुसार लिखत –
- पञ्चवटी शब्दे समासम् लिखत ।
- बालिका भवन्ति इति वाक्यशुद्धिं कुरुत ।
- गन्तुम् प्रत्ययं पृथक् कुरुत ।
-
निम्नलिखितसंख्याः संस्कृते लिखत –
42, 22, 35 -
स्वपाठ्यपुस्तकात् एकं श्लोकं लिखत, यः अस्मिन् प्रश्नपत्रे नास्ति ।
दीर्घउत्तरीय प्रश्नः (प्रश्न क्र. 23 से 26)
23. अधोलिखितप्रदत्तशब्दैः पत्रं पूरयत –
(आगामिमासे, पत्रं श्यामः, उत्तीर्णः, उज्जैननगरम्)
…………………………………………………
दिनाङ्कः : 15.02.2024
पूज्य पितः,
अहम् अत्र कुशलम् अस्मि। अद्य भवतः …………….. प्राप्तम्। स्वास्थ्यं कथम् अस्ति ?
मम वार्षिकमूल्याङ्कनम् …………….. भविष्यति।
अहं प्रतिदिनं प्रातः पञ्चवादने उत्थाय अध्ययनं करोमि।
अहं प्रथमं श्रेण्याम् …………….. परीक्षायां भविष्यामि इति विश्वासः अस्ति।
मातरं वन्दे।
भवतः पुत्रः
……………………………
24. अधोलिखितेषु एकविषये पञ्च वाक्यानि संस्कृते लिखत –
विद्यालयः / उद्यानम् / पुस्तकम् / धेनुः
25. अधोलिखितपद्यांशं पठित्वा प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृते लिखत –
आपत्सु मित्रं जानीयाद् युद्धे शूरं शुचिं धनम्।
भार्यां क्षीणेषु वित्तेषु व्यसनेषु च बान्धवान्॥
- आपत्सु कः जानीयात् ?
- युद्धे कः जानीयात् ?
- क्षीणेधु वित्तेषु का जानीयात् ?
- व्यसनेषु कः जानीयात् ?
- क्षीणेधु इत्यस्य वचनं लिखत।
ठीक है! अब मैं संस्कृत (कक्षा–8) प्रश्न-पत्र के सभी उत्तर नीचे साफ़-सुथरे तरीके से दे रहा हूँ।
संस्कृत प्रश्न पत्र – उत्तर (कक्षा 8)
बहुविकल्पीय प्रश्नों के उत्तर (1–5)
- (A) 499 खिस्ताब्दे
- (A) दारिद्र्यम्
- (A) 1863
- (A) इलाहाबादनगरे (प्रयागनगरे)
- (B) भू
रिक्तस्थान पूर्ति (6–10)
- मनसा सततम् स्मरामि ।
- वराहमिहिरः अध्ययनं समाप्य उज्जैननगरम् आगतः ।
- मित्रम् एव सर्वम् कार्यं साधयति ।
- कोकिलानां मधुरस्वरः श्रौतृन् आकर्षयति ।
- ‘दर्शितवान्’ पदे प्रत्ययः क्तवान् अस्ति ।
अति लघूत्तरीय प्रश्न (11–16)
(एक शब्द में उत्तर)
- दुःखम्
- जनवरी-मासे
- वीरसिंहदेवेन
- विवेकानन्दः
- उत्तर – क्त्य (अधिकृत्य = अधिकर् + क्त्य)
(क) 23 = त्रयोविंशतिः
(ख) 45 = पञ्चचत्वारिंशत्
लघूत्तरीय प्रश्न (17–22)
एक वाक्य में उत्तर
-
अस्माकं संविधानं १९५० वर्षे प्रारब्धम्।
-
विवेकानन्दः उपनिषदस्य ध्येयवाक्यं स्वजीवने आधारयत।
-
वसन्तोत्सवः हर्षं सौन्दर्यं च द्योतयति।
- पञ्चवटी शब्दे समासः – कर्मधारयः
- वाक्यशुद्धिः – बालिका भवति (भवन्ति → भवति)
- गन्तुम् — गम् + तुमुन्
42 = द्विचत्वारिंशत्
22 = द्वाविंशतिः
35 = पञ्चत्रिंशत्
- उदाहरणार्थ (कोई भी श्लोक):
सत्यं वद धर्मं चर।
दीर्घ उत्तर
23. पत्र-पूरण उत्तर
दिनाङ्कः : 15.02.2024
पूज्य पितः,
अहम् अत्र कुशलम् अस्मि। अद्य भवतः पत्रं श्यामः प्राप्तम्। स्वास्थ्यं कथम् अस्ति ?
मम वार्षिकमूल्याङ्कनम् आगामिमासे भविष्यति।
अहं प्रतिदिनं प्रातः पञ्चवादने उत्थाय अध्ययनं करोमि।
अहं प्रथमं श्रेण्याम् उत्तीर्णः परीक्षायां भविष्यामि इति विश्वासः अस्ति।
मातरं वन्दे।
भवतः पुत्रः
उज्जैननगरम्
24. पञ्च वाक्यानि (उदाहरण – विद्यालयः)
- विद्यालयः पवित्रस्थलम् अस्ति।
- विद्यालये छात्राः अध्ययनं कुर्वन्ति।
- विद्यालये शिक्षकाः उपदेशनं ददति।
- विद्यालयस्य वातावरणम् अनुशासितम् अस्ति।
- अहं प्रतिदिनं विद्यालयं गच्छामि।
(अन्य विषय: उद्यानम्/पुस्तकम्/धेनुः भी लिखे जा सकते हैं।)
25. पद्यांश के उत्तर
- आपत्सु मित्रं जानीयात्।
- युद्धे शूरम् जानीयात्।
- क्षीणेषु वित्तेषु भार्याम् जानीयात्।
- व्यसनेषु बान्धवान् जानीयात्।
- “क्षीणेधु” इत्यस्य वचनम् – बहुवचनम्